Markus Persson — twórca Minecrafta i założyciel Mojang
Markus Alexej "Notch" Persson to szwedzki programista, który w 2009 roku stworzył Minecrafta i rok później współzałożył Mojang. Jego projekt początkowo pisany w pojedynkę w Javie stał się najlepiej sprzedającą się grą w historii. W 2014 roku Persson sprzedał Mojang Microsoftowi za 2,5 miliarda dolarów i odszedł z firmy, pozostawiając dalszy rozwój Minecrafta w rękach Jensa Jeb_ Bergenstena.
Biografia
Markus Alexej Persson urodził się 1 czerwca 1979 roku w Sztokholmie. Jego matka pochodzi z Finlandii, ojciec ze Szwecji, a rodzina przez część dzieciństwa mieszkała w Edsbyn. Pierwsze linie kodu napisał w wieku siedmiu lat na komputerze Commodore 128, który ojciec przyniósł do domu. W wieku ośmiu lat publikował już proste gry tekstowe w lokalnych magazynach komputerowych.
Po szkole średniej Persson nie poszedł na studia — zamiast tego pracował jako programista w firmach zajmujących się stronami internetowymi, a następnie w szwedzkim studiu Midasplayer (późniejszym King.com, twórcach Candy Crush Saga). Przed Minecraftem przez kilka lat pracował przy sandboksowym MMO Wurm Online wraz z Rolfem Janssonem oraz tworzył małe gry na konkursy Java 4K i Ludum Dare.
Inspiracją dla Minecrafta były Infiniminer Zachtronics Industries, Dwarf Fortress i Dungeon Keeper. Notch rozpoczął pracę 10 maja 2009 roku, a pierwszą publiczną wersję (wówczas pod nazwą Cave Game) udostępnił siedem dni później. Gra rozwijała się w modelu wczesnego dostępu i w ciągu dwóch lat sprzedała się w milionach egzemplarzy, jeszcze przed oficjalną premierą 1.0 w listopadzie 2011.
Rola w Minecraft
Przez pierwsze dwa lata istnienia Minecrafta Markus Persson był jego jedynym programistą i projektantem. Samodzielnie napisał silnik, system bloków, generator terenu oraz większość mechanik, które do dziś stanowią szkielet gry — kopanie, wytwarzanie, przetrwanie, budowa, tryb kreatywny, cykl dnia i nocy oraz multiplayer. Wiele kultowych elementów powstało niejako przy okazji: Creeper zrodził się z pomyłki programistycznej, gdy Notch przypadkowo zamienił wymiary modelu świni.
Po zatrudnieniu Jensa Bergenstena w 2010 roku Persson stopniowo przekazywał mu kolejne obszary gry. Oficjalnie zrezygnował z funkcji głównego programisty 2 grudnia 2011 roku — kilka dni po premierze Minecrafta 1.0 na MineConie w Las Vegas. Od tego momentu Notch odpowiadał jeszcze za ogólną wizję i komunikację ze społecznością, a codzienny rozwój gry prowadził już Jeb. Więcej o historii gry przeczytasz w osobnym wpisie o historii Minecrafta.
W samej grze Persson zostawił po sobie kilka śladów. Splash text Made by Notch! losowo pojawiał się na ekranie tytułowym, a zabicie gracza o nicku Notch na serwerze upuszczało jabłko. W starszych wersjach dostępny był także specjalny skin — wersja Steve'a z brodą i kapeluszem fedora, uznawana za in-game reprezentację twórcy.
Sprzedaż Mojang i odejście
15 września 2014 roku Microsoft ogłosił przejęcie Mojang AB za 2,5 miliarda dolarów. Oficjalnie transakcja zamknęła się 6 listopada 2014 roku. Udziały Markusa Perssona wyceniono na około 1,8 miliarda dolarów — resztę podzielili między siebie współzałożyciele Jakob Porser i Carl Manneh oraz zespół studia. Notch, Porser i Manneh odeszli z firmy razem z finalizacją umowy.
Persson wyjaśnił decyzję w długim wpisie na swoim blogu — pisał, że przestał radzić sobie z odpowiedzialnością bycia "symbolem" i chce wrócić do pisania małych gier dla siebie. Wkrótce po sprzedaży kupił za 70 milionów dolarów rezydencję w Beverly Hills, w tamtym czasie najdroższy dom w Los Angeles. W kolejnych latach stopniowo dystansował się od gry i społeczności Minecrafta.
W 2019 roku Mojang podjęło decyzję o usunięciu odniesień do Notcha z gry — zniknął splash Made by Notch!, a jego nazwisko przestało pojawiać się na ekranie startowym. Bezpośrednią przyczyną były kontrowersyjne wypowiedzi Perssona w mediach społecznościowych, z którymi studio nie chciało być utożsamiane. Od tego czasu twórca nie jest zapraszany na oficjalne wydarzenia serii.
Działalność obecna
Po odejściu z Mojang Markus Persson zapowiedział projekt science-fiction pod nazwą 0x10c — kosmiczną grę z symulacją 16-bitowego komputera pokładowego. Po roku prac projekt został porzucony. Od tamtej pory Notch nie wydał żadnej komercyjnej gry, a publicznie pojawia się głównie na Twitterze i platformie X, gdzie prowadzi osobiste konto.
Jego aktywność w mediach społecznościowych wielokrotnie wywoływała spory. Wpisy dotykające polityki, tożsamości płciowej i teorii spiskowych zantagonizowały część byłej społeczności oraz — jak potwierdził sam Mojang — doprowadziły do wycofania odniesień do niego z gry. Na tej stronie opisujemy te wydarzenia rzeczowo, jako fakt z historii marki, bez wchodzenia w treść poszczególnych wypowiedzi.
Wbrew milczeniu w kwestii gier Persson pozostaje jednym z najbogatszych twórców w historii branży. W oficjalnych listach Forbesa jego majątek szacowany był na 1,3 miliarda dolarów. Minecraft pod kierownictwem Mojang Studios osiągnął w międzyczasie ponad 350 milionów sprzedanych kopii i nadal jest rozwijany — tym razem już bez udziału swojego pierwotnego autora. Zobacz też aktualną listę wersji Minecrafta oraz najnowsze wiadomości o grze.
Inne gry Notcha poza Minecraftem
Markus Persson, zanim stał się twórcą Minecrafta, miał za sobą ponad dekadę kodowania małych, eksperymentalnych gier. Pracował jako programista przy sandboksowym Wurm Online (2003–2007) wraz z Rolfem Janssonem oraz tworzył miniaturowe produkcje na zawody Java 4K i Ludum Dare — między innymi Breaking the Tower, Left 4k Dead, Left 4k Dawn oraz Metagun. Wiele z tych tytułów liczyło mniej niż cztery kilobajty kodu.
W Mojang Persson produkował też Scrolls — karciankę z elementami strategii, wydaną w 2014 roku i później przemianowaną na Caller's Bane. Wspomagał również Cobalt, platformową strzelankę Oxeye Game Studio. Po sprzedaży firmy Notch publicznie zapowiedział sci-fi 0x10c — grę kosmiczną z symulacją 16-bitowego komputera pokładowego oraz własnego języka assemblera DCPU-16. W 2013 roku projekt został porzucony, a fragmenty kodu udostępnione fanom do kontynuowania prac pod własnym szyldem.
Poza własnymi grami Persson znany jest z wpłacania darowizn na niezależne produkcje, streamowania na Twitchu (często z dużymi przerwami) oraz udostępniania fanartów m.in. z Shadow of the Colossus i serii Dark Souls. Deklarował w wywiadach, że chce wrócić do pisania małych gier dla siebie — bez presji rynku i społeczności — jednak od 2013 roku nie wydał żadnego komercyjnego tytułu. Dla kontrastu porównaj jego profil z innymi ikonami sceny jak Technoblade, czy aktualnym lead developerem Jensem Bergenstenem.
Ciekawostki
- Pierwsza publiczna wersja Minecrafta powstała w 6 dni (10–16 maja 2009 roku).
- Pseudonim "Notch" Persson wybrał w czasach pracy przy Wurm Online — nie ma większej historii za tym przezwiskiem.
- Creeper powstał z błędu — Notch przypadkowo zamienił wymiary modelu świni (wysokość z szerokością).
- Markus nie miał zmarłego brata, wbrew creepypaście o Herobrine'ie. Ma jednak przyrodnią siostrę.
- Splash text Made by Notch! został usunięty z gry wraz z aktualizacją 1.14 w 2019 roku.
- Cała sprzedaż Mojang zamknęła się w około 8 tygodni — od pierwszego kontaktu Microsoftu do podpisania umowy.
- Po sprzedaży Notch przez krótki czas prowadził konto w serwisie Twitter pod nickiem
@notch, który posiadał od 2008 roku. - W 2021 roku Mojang oficjalnie usunęło również wzmianki o twórcy ze scenariusza oficjalnego 10-lecia gry.
FAQ — najczęstsze pytania o Notcha
Czy Notch wróci do Mojang i Minecrafta?
Nie. Markus Persson po sprzedaży firmy we wrześniu 2014 roku jednoznacznie zakończył współpracę z Mojangiem i nie zamierza wracać. W wywiadach wielokrotnie podkreślał, że stał się zbyt mocno kojarzony z grą, z którą już od dawna nie ma bezpośredniego związku. Obecny rozwój prowadzi zespół pod kierownictwem Jensa Jeb_ Bergenstena.
Czy Mojang jeszcze zaprosi Notcha na oficjalne wydarzenia?
Na tę chwilę nie. W 2019 roku Mojang oficjalnie zerwało wszelkie relacje publiczne z Perssonem — ze względu na kontrowersyjne wypowiedzi na platformie X. Studio potwierdziło, że Notch nie jest zapraszany na MineCon ani Minecraft Live, a w grze usunięto wzmianki o jego osobie. Sam Persson nie wyrażał woli powrotu do scenicznej roli twórcy Minecrafta.
Co Notch myśli o obecnym Minecrafcie?
W publicznych wypowiedziach Persson bywa ambiwalentny. Chwalił konkretne nowości (np. Nether Update z 2020 roku i pracę zespołu nad kolejnymi wersjami), ale krytykował niektóre kierunki projektowe — zwłaszcza zmiany w splashach i komunikacji marketingowej Mojang. Podkreślał jednak, że Minecraft „nie jest już jego grą" i zespół ma prawo prowadzić ją tak, jak uzna za słuszne.
Ile dziś wart jest Markus Persson?
Wedle szacunków Forbesa i Bloomberga majątek netto Perssona mieści się w przedziale 1,3–1,9 miliarda dolarów — zależnie od wyceny posiadanych aktywów (głównie rezydencji w Beverly Hills i portfela inwestycji). Persson pozostaje jednym z najbogatszych programistów gier w historii branży.
Gdzie mieszka Markus Persson?
Od 2014 roku Markus Persson mieszka w Beverly Hills w Los Angeles, w rezydencji kupionej za 70 milionów dolarów. W tamtym czasie był to najdroższy dom sprzedany w historii Los Angeles. Persson jest żonaty z Elin Zetterstrand i ma z nią córkę.
Zobacz również
Jens "Jeb" Bergensten
Główny programista Minecrafta od 2011 roku, następca Notcha w Mojang.
Mojang Studios
Historia studia, które stworzyło Minecrafta — od 2010 do dziś.
Historia Minecrafta
Od Cave Game z 2009 roku do 350 milionów sprzedanych kopii.
Notch (postać w grze)
Specjalny skin Steve'a z brodą i kapeluszem — in-game reprezentacja twórcy.
Technoblade
Legendarny YouTuber Minecrafta (1999–2022) — król Hypixel PvP i ikona Dream SMP.
Wersje Minecrafta
Pełna chronologia wydań — od Alpha 2009 do najnowszych snapshotów Java Edition.
Komentarze