Sporen (rails) in Minecraft: de complete gids

Wat zijn sporen?

Sporen (rails) zijn de blokken waarover mijnkarren (minecarts) rijden. Je bouwt er transportsystemen mee, van een eenvoudige lijn tussen twee punten tot een volledig spoorwegnet met automatisch sorteren van voorwerpen en overslagstations.

Sporen zaten al heel vroeg in Minecraft, in Infdev (juni 2010). Sindsdien zijn ze een paar keer bijgewerkt, maar het basisprincipe is hetzelfde gebleven: leg sporen op blokken, zet er een mijnkar op en rijden maar.

Er zijn 4 soorten sporen, en elke soort heeft een andere functie:

• Spoor: het basisstuk; een mijnkar rolt erover op zijn eigen vaart.
• Aandrijfspoor (powered rail): versnelt een mijnkar als het stroom krijgt van redstone, en remt hem af zonder stroom.
• Detectiespoor (detector rail): merkt een mijnkar op die eroverheen rijdt en geeft dan een redstonesignaal af.
• Activatiespoor (activator rail): activeert speciale functies van mijnkarren (zet bijvoorbeeld de passagier eruit of steekt het TNT aan).

Gewone sporen worden van nature gegenereerd in verlaten mijnschachten, in grote aantallen en samen met mijnkarren met kist. Zo kom je vroeg in het spel het makkelijkst aan sporen: loop gewoon door een mijnschacht en raap het spoor van de grond.

Gewone sporen (Rail) craften

Gewone sporen craft je van 6 ijzerstaven en 1 stok. Eén keer craften levert 16 sporen op: een behoorlijk goede verhouding tussen materiaal en opbrengst.

Gewone sporen zijn de enige soort die automatisch bochten vormt. Leg je sporen haaks op elkaar, dan wordt het hoekstuk een bocht. Een mijnkar rolt verder op zijn eigen vaart: op vlak terrein verliest hij langzaam snelheid en uiteindelijk stopt hij. Daarom heb je aandrijfsporen nodig om hem in beweging te houden.

Kosten per 100 blokken spoor: 7 keer craften = 42 ijzerstaven + 7 stokken = 112 sporen (12 over).

Aandrijfsporen (Powered Rail): craften en werking

Na het gewone spoor zijn aandrijfsporen het belangrijkste onderdeel van een spoorlijn. Ze versnellen een mijnkar die erover rijdt als ze een redstonesignaal krijgen. Zonder stroom remmen ze de mijnkar af, dus dan werken ze als rem.

Ingrediënten: 6 goudstaven, 1 stok en 1 redstonestof. Dat levert 6 aandrijfsporen op: veel minder dan de 16 gewone sporen, en goud is duurder dan ijzer. Daarom ga je zuinig om met aandrijfsporen.

Zo geef je aandrijfsporen stroom

• Redstonefakkel: de eenvoudigste optie. Zet hem naast het aandrijfspoor of onder het blok waarop het spoor ligt.
• Hendel: een schakelaar, handig bij stations (zet het vertrek van de mijnkar aan en uit).
• Knop: een korte stroomstoot, ideaal voor vertrekstations.
• Detectiesporen: automatisch stroom als er een mijnkar langsrijdt.
• Redstoneblok: constante stroom, zet het onder het spoor.

Detectiesporen (Detector Rail): craften en werking

Detectiesporen werken als een bewegingssensor voor mijnkarren. Rijdt er een mijnkar over een detectiespoor, dan geeft dat een redstonesignaal met sterkte 15 af. Dat kun je aansluiten op elk mechanisme: een deur, een lamp, een val, een sorteersysteem.

Ingrediënten: 6 ijzerstaven, 1 stenen drukplaat en 1 redstonestof. Dat levert 6 sporen op.

Waarvoor gebruik je detectiesporen?

• Automatische deuren: een spoor voor een deur opent die deur als er een mijnkar doorheen rijdt.
• Aandrijfsporen van stroom voorzien: leg een detectiespoor naast een aandrijfspoor om het automatisch stroom te geven zolang er een mijnkar in de buurt is.
• Sorteersystemen: herkent mijnkarren met kist en stuurt ze met redstonevergelijkers (comparators) naar het juiste spoor.
• Voorwerpen tellen: een detectiespoor plus een redstonevergelijker meten hoe vol een mijnkar met kist is, zodat je op het aantal voorwerpen kunt sorteren.

Een detectiespoor met een redstonevergelijker geeft een signaal af waarvan de sterkte overeenkomt met hoe vol de mijnkar met kist is. Lege mijnkar = sterkte 0, volle = sterkte 15. Dit is de basis van sorteersystemen op het spoor.

Activatiesporen (Activator Rail): craften en werking

Activatiesporen zijn de minst gebruikte soort spoor, maar ze hebben unieke functies die geen ander spoor biedt.

Ingrediënten: 6 ijzerstaven, 2 stokken en 1 redstonefakkel. Dat levert 6 activatiesporen op.

Wat doen activatiesporen?

Als een activatiespoor stroom krijgt van redstone en er een mijnkar overheen rijdt:

• Mijnkar met een speler of mob: zet de passagier uit de mijnkar.
• Mijnkar met TNT: steekt het TNT aan (de mijnkar ontploft na 4 seconden, of meteen als hij van een hoogte valt).
• Mijnkar met trechter: schakelt de trechter (hopper) uit, zodat die geen voorwerpen meer opneemt of afgeeft tot de mijnkar over een activatiespoor zonder stroom rijdt.
• Mijnkar met opdrachtblok: activeert het opdrachtblok (command block) in de mijnkar.

Alle soorten mijnkarren

Een mijnkar is een entiteit die over sporen rijdt. Een gewone mijnkar craft je van 5 ijzerstaven in een U-vorm op een werkbank. Er zijn verschillende varianten:

In het dagelijkse spel zijn de gewone mijnkar (persoonlijk vervoer), de mijnkar met kist (vrachtlijnen) en de mijnkar met trechter (automatisch drops van farms verzamelen) het nuttigst. De mijnkar met TNT is een prima wapen: stuur hem over het spoor richting een vijand, en een activatiespoor brengt de lading tot ontploffing.

Snelheid en werking van sporen

Als je begrijpt hoe snelheid werkt, kun je een efficiënte spoorlijn bouwen.

Basiswaarden

• Max. snelheid: 8 blokken per seconde (per as).
• Aandrijfspoor (actief): versnelt de mijnkar.
• Aandrijfspoor (inactief): remt de mijnkar af.
• Bergop: de mijnkar verliest snelheid en heeft om de 2-3 blokken een aandrijfspoor nodig.
• Bergaf: de mijnkar versnelt door de zwaartekracht en heeft geen stroom nodig.

Beste afstand tussen aandrijfsporen

Een mijnkar met kist vol voorwerpen verliest sneller snelheid dan een lege. Op lange vrachtroutes loont het om de afstand tussen aandrijfsporen te verkleinen tot 20-22 blokken, zodat de mijnkar niet halverwege stilvalt.

Hellingen en bochten

Hellingen

Sporen vormen automatisch een helling van 45 graden als je een spoor op een lager niveau verbindt met een spoor op een hoger niveau. De mijnkar rijdt de helling op of rolt naar beneden. Alle 4 soorten sporen kunnen op een helling liggen.

• Bergop verliest de mijnkar op elk blok snelheid. Zonder aandrijfspoor blijft hij halverwege staan.
• Bergaf versnelt de mijnkar. Zelfs vanuit stilstand begint een mijnkar vanzelf een helling af te rollen.
• Aan het einde van een helling rijdt de mijnkar op vlak terrein verder met de snelheid die hij bovenaan (of onderaan) had.

Bochten

Alleen gewone sporen vormen bochten. Aandrijf-, detectie- en activatiesporen gaan alleen rechtdoor: ze maken geen bocht. Een bocht ontstaat automatisch als twee gewone sporen onder een hoek van 90 graden op elkaar aansluiten.

  ═══╗
     ║     Het spoor vormt automatisch een bocht
     ║     waar de sporen samenkomen
     ║
     ╚═══

Splitsingen (T-splitsing): als drie sporen op één punt samenkomen, krijg je een splitsing. Standaard stuurt de bocht de mijnkar één kant op, maar met een redstonesignaal kun je de richting veranderen. Een bocht die stroom krijgt, draait 90 graden: dit is de basis van wissels op het spoor.

Sporen en redstone

Sporen en redstone werken in veel constructies samen. Dit zijn de belangrijkste mechanismen:

Aandrijfsporen + redstone

Aandrijfsporen moeten stroom krijgen om te werken. Een redstonesignaal loopt over 9 blokken aandrijfsporen door (1 aandrijfspoor met stroom + 8 aangrenzende aandrijfsporen). Eén redstonebron geeft dus stroom aan 9 aandrijfsporen op een rij.

Detectiesporen als signaalbron

Een detectiespoor geeft ongeveer 1 seconde een redstonesignaal af terwijl er een mijnkar overheen rijdt. Sluit het aan op:

• Een aandrijfspoor ernaast: dat drijft de mijnkar automatisch aan als hij in de buurt is (zo bespaar je redstone voor constante stroom).
• Een splitsing: zet de bocht om, afhankelijk van de kant waar de mijnkar vandaan komt.
• Vallen: activeert een dispenser, een nootblok, een deur, een brug met zuigers: alles wat op redstone werkt.

Redstonevergelijker + detectiespoor

Sluit een redstonevergelijker aan op een detectiespoor, dan kun je aflezen hoe vol een mijnkar met kist is. De signaalsterkte van 0-15 komt overeen met hoe vol hij is. Zo bouw je sorteersystemen: een mijnkar met een bepaald aantal voorwerpen wordt naar het juiste spoor gestuurd.

  [Aandrijfspoor] ←met stroom
  [Detectiespoor] ──── [Vergelijker] → [Redstone] → [Splitsing]
  [Aandrijfspoor] ←met stroom
         |                                              |
     spoor A ←───────────────────────── lege mijnkar ──→ spoor B
                                                    volle mijnkar

Een spoorlijn bouwen: stap voor stap

Zo bouw je een werkende spoorlijn tussen twee punten (bijvoorbeeld je basis en een mijn):

Benodigde materialen (per 100 blokken route)

• ~100 gewone sporen (7 keer craften = 42 ijzerstaven)
• ~4 aandrijfsporen (1 keer craften = 6 goudstaven + 1 redstone)
• 2 aandrijfsporen voor de vertrekstations
• 4 redstonefakkels (om de aandrijfsporen stroom te geven)
• 2 knoppen (bij de vertrekstations)
• 2 mijnkarren
• Blokken om het spoor op te leggen (keisteen, steen, aarde: alles wat massief is)

Bouwinstructies

1. Plan de route: zo vlak mogelijk. Elke heuvel vraagt om extra aandrijfsporen, en dat maakt het duurder. Loopt de route over heuvels, overweeg dan een tunnel.
2. Leg het spoor: van station A naar station B. Sporen verbinden zich automatisch met de sporen ernaast. Gebruik gewone sporen in de bochten.
3. Leg om de 25 blokken een aandrijfspoor: vervang elk 25e gewone spoor door een aandrijfspoor. Zet er telkens een redstonefakkel naast (of een redstoneblok onder het spoor).
4. Bouw de stations: leg aan beide uiteinden van de route een aandrijfspoor (zonder stroom, als rem) met een knop ernaast. De speler stapt in de mijnkar en drukt op de knop, het aandrijfspoor krijgt stroom en de mijnkar vertrekt.
5. Zet de mijnkar neer: rechtsklik op het spoor. Stap in met een rechtsklik en druk op de knop om te vertrekken.

  [Blok]
  [Aandrijfspoor] ← zonder stroom (rem)
  [Aandrijfspoor] ← knop ernaast (vertrek)
  [Gewoon spoor]
  [Gewoon spoor]
      ...         ← 25 gewone sporen
  [Aandrijfspoor] ← redstonefakkel ernaast
  [Gewoon spoor]
      ...         ← de volgende 25 sporen
  [Aandrijfspoor] ← knop ernaast
  [Aandrijfspoor] ← zonder stroom (rem)
  [Blok]

Uitbreiden: vrachtlijnen

Om voorwerpen te vervoeren gebruik je mijnkarren met kist of mijnkarren met trechter. Zet bij het laadstation een trechter boven het spoor om voorwerpen in de mijnkar te laden. Zet bij het losstation een trechter onder het spoor om de voorwerpen eruit te halen. Detectiesporen met redstone regelen het optrekken en afremmen.

Tips en trucs

Veelgestelde vragen (FAQ)

Gerelateerde pagina's

• Voorwerpen en blokken in Minecraft: de volledige database
• Craftrecepten: grafische schema's
• Gidsen over redstone: mechanismen en constructies
• Trechter: automatisering met trechters
• Gids over de Nether: een spoorlijn bouwen in de Nether
• Minecraft-farms: automatische bronnen van grondstoffen
• Handelen met dorpelingen: beroepen en aanbiedingen