Bazylika w Licheniu

Bazylika Najświętszej Maryi Panny Licheńskiej to najmłodszy i zarazem największy kościół w Polsce. Budowę rozpoczęto w 1994 roku, a konsekracja odby się w 2004 - zaledwie 10 lat na budowle, która pobiła wymiarami katedry budowane przez wieki. Inicjatorem był ks. Eugeniusz Makulski, a projekt stworzył architekt Barbara Bielecka.

Licheń Stary to niewielka wieś w Wielkopolsce, która stała się ośrodkiem pielgrzymkowym po objawieniach maryjnych z lat 1850-1852. Kult Matki Bożej Licheńskiej rozwijał się przez ponad 140 lat, zanim podjęto decyzje o budowie monumentalnej świątyni. Rocznie odwiedza ją około 2 milionów pielgrzymów.

Budowla jest kontrowersyjna - jedni podziwiają jej rozmach, inni krytykują za nadmierny przepych i architektoniczny eklektyzm. Niezależnie od opinii, skala tego projektu jest bezprecedensowa w historii polskiego budownictwa sakralnego. Zużyto na nią 200 000 ton betonu i 15 000 ton stali.

Pod względem powierzchni (23 000 m2) Licheń jest jednym z dziesięciu największych kościołów na świecie, porównywalnym z Bazylika Matki Bożej z Guadalupe w Meksyku.

Bazylika w Licheniu to architektura współczesna z elementami neoklasycystycznymi i neobarokowymi. Nie daje się łatwo zaklasyfikować do jednego stylu - łączy monumental kopuły z klasycznymi kolumnadami, gotyckimi oknami i barokowymi zdobieniami.

Dominującym elementem jest centralna kopuła o średnicy 36 metrów, wsparta na czterech masywnych filarach. Kopuła wznosi się na wysokość 77 metrów od posadzki. Wieża dzwonnicza sięga 141,5 metra - to najwyższa budowla sakralna w Polsce.

Elewacje są wykonane z jasnego piaskowca i białego marmuru. Wokół budowli biegną kolumnady z korynckimi kapitelami. Fasada główna ma portyk z sześcioma kolumnami na wzór Panteonu w Rzymie, ale w skali znacznie większej.

Wnętrze jest bogato zdobione mozaikami, freskami i malowidłami. Posadzka z włoskiego marmuru tworzy rozety i geometryczne wzory. Całość sprawia wrażenie budowli, która próbuje zmieścić w sobie elementy wszystkich wielkich styli europejskiej architektury sakralnej.

Bazylika w Licheniu nie jest wpisana na Listę UNESCO i ze względu na swój młody wiek (konsekracja 2004) raczej nie będzie w najbliższych dekadach. Lista UNESCO preferuje obiekty o udowodnionej wartości historycznej, a Licheń jest przede wszystkim świadectwem współczesnej polskiej pobożności, nie historycznej architektury.

Mimo braku statusu UNESCO, bazylika jest jednym z najczęściej odwiedzanych miejsc w Polsce - około 2 milionów pielgrzymów rocznie. Pod względem skali budowlanej to bezprecedensowe osiągnięcie polskiej architektury współczesnej.

• Bazylika w Licheniu ma powierzchnię 23 000 m2 - to ponad cztery boiska piłkarskie.
• Na budowę zużyto 200 000 ton betonu, 15 000 ton stali i 1 000 000 cegieł.
• Wieża dzwonnicza (141.5 m) jest wyższa od Bazyliki św. Piotra w Watykanie (136.6 m wieża Michała Anioła).
• Kopuła ma średnicę 36 metrów - większa niż kopuła Panteonu w Rzymie (wewnętrzna średnica 43 m, ale licheńska jest proporcjonalnie wyższa).
• Budowę sfinansowano wyłącznie z ofiar pielgrzymów - bez dotacji państwowych czy unijnych.
• W środku można umieścić cały kościół Mariacki z Krakowa - i jeszcze zostałby miejsce.
• Organy piszczałkowe mają 157 głosów i 12 257 piszczałek - jedne z największych w Polsce.