Katedra Wroclawska
Gotycka katedra na Ostrowie Tumskim z neogotyckim helmem i podziemnymi kryptami - wroclawska ikona nad Odra.
Historia i znaczenie
Katedra sw. Jana Chrzciciela to najstarszy i najważniejszy kosciol Wroclawia, stojacy na Ostrowie Tumskim - najstarszej części miasta otoczonej ramionami Odry. Pierwsza światynia w tym miejscu powstala okolo 1000 roku, przy ustanowieniu biskupstwa wroclawskiego przez Boleslawa Chrobrego. Obecna budowla gotycka pochodzi z XIII-XIV wieku.
Katedra byla wielokrotnie niszczona i odbudowywana. Husyci splondrowali ja w 1428 roku, Szwedzi zniszczyli czesciowo w XVII wieku, a największe zniszczenia przyniosla bitwa o Wroclaw w 1945 roku, kiedy Festung Breslau stawial opor do maja. Rekonstrukcja trwala do lat 90. XX wieku - neogotyckie helmy wiez odtworzono dopiero w 1991 roku.
Ostrow Tumski to jedyna część Wroclawia, która zachowala sredniowieczny uklad urbanistyczny. Wieczorem latarnik recznie zapala gazowe latarnie na ulicach - tradycja unikalna w skali Europy. Katedra goruje nad ta sceneria jako dominanta architektoniczna calego Ostrowa.
Pod prezbiterium zachowaly sie krypty romanskie z fragmentami najstarszej światyni z XI wieku. Platforma widokowa na wiezy oferuje panorame calego Wroclawia i doliny Odry.
Styl architektoniczny
Katedra wroclawska to gotyk ceglano-kamienny typowy dla Slaska, gdzie laczy sie cegle z piaskowcem. Korpus z XIII-XIV wieku to trojnawowa bazylika z transeptem i wielobocznym prezbiterium. Sklepienia gwiazdiste opieraja sie na okraglych filarach.
Dominujaca cecha to dwie wieze zachodnie o wysokośći 98 metrow, zakonczone neogotyckim helmami odbudowanymi w 1991 roku na wzor oryginaalow z XV wieku. Helmy sa ostre, strzeliste - przechodzą od kwadratu przez osmiobok do ostrego zakonczenia.
Elewacje laczą cegle (ściany) z piaskowcem (obramowania okien, gzymsy, przypory). Okna prezbiterium maja ponad 15 metrow i wypelnione sa wspolczesnymi wirazami. Kaplice boczne z XV-XVII wieku nadaja budowli wielowarstwowy charakter.
Wokol katedry zachowal sie zespół budynkow kapitulnych - kanonie, dziekania, wikariat - tworzace zamknięty kompleks koscielny unikatowy na Slasku.
Wymiary do budowy w Minecraft
Wymiary rzeczywiste
Długość: ~90 m. Szerokość: ~45 m. Wieze: 98 m. Nawa główna: ~24 m wysokośći. Transept: ~40 m szerokość.
Skala 1:1
90 x 45 x 98 blokow. Duzy projekt ze wzgledu na wysokie wieze. Projekt na 3-4 tygodnie. Warto budować z calym Ostrowem Tumskim.
Skala 1:2 (zalecana)
45 x 23 x 49 blokow. Zachowujesz wieze i transept. Kaplice boczne można uproscic. Projekt na 1-2 tygodnie.
Z kontekstem Ostrowa
Dodaj most Tumski, latarnie gazowe i kamienice kapitulne. Caly ostrow w 1:2 to ~150 x 80 blokow. Rzeka Odra jako naturalny kontekst.
Paleta blokow Minecraft
Bloki podstawowe
Bricks - ściany główne. Smooth Sandstone - detale piaskowcowe. Stone Bricks - fundamenty i cokoly. Deepslate Tiles - dach.
Wieze neogotyckie
Bricks + Stone Brick Stairs - strzeliste helmy. Brick Walls - pinakle. Iron Bars - otwory. Oxidized Copper - pokrycie helmow.
Detale
Sandstone Stairs/Slabs - obramowania okien. Stained Glass - wiraze. Brick Stairs - luki gotyckie. Lanterns - latarnie gazowe Ostrowa Tumskiego.
Wnetrze
Quartz Pillars - filary naw. Polished Diorite - posadzka. Dark Oak - stalle choru. Smooth Stone - nagrobki biskupow.
Wskazowki budowania
Neogotyckie helmy wiez
Helmy to klucz sylwetki. Buduj jako osmiobok przechodzacy w ostry stozek. Mieszaj cegly z kamiennymi schodami. Każdy helm ma male lukarny w kilku poziomach.
Ostrow Tumski
Katedra bez Ostrowa traci polowe uroku. Zbuduj most Tumski, reke Odry i rzad latarni gazowych. Latarnie z Iron Bars i Lantern na gorze.
Transept
Katedra ma wyrazny transept tworzacy plan krzyza. Zaznacz go wystawajacymi szczytami po obu stronach budowli.
Krypty romanskie
Pod prezbiterium sa podziemne krypty z XI wieku. Zbuduj podziemny poziom z Cobblestone i Stone Bricks - surowy styl kontrrastujacy z gotykiem nad glowa.
Swiatło wieczorne
Ostrow Tumski jest oswietłony gazowymi latarniami. Sea Lanterns za szklem lub Lantern na slupach daja magiczna atmosfere wieczorowa.
Rzeka Odra
Odra otacza Ostrow z dwoch stron. Zbuduj katedre na sztucznej wyspie z kamiennymi nabrzezami - efekt bedzie znacznie lepszy niz na ladzie.
Status UNESCO
Katedra Wroclawska nie jest wpisana na Liste UNESCO. Wroclaw nie ma wpisu UNESCO dla Starego Miasta (Hala Stulecia jest wpisana osobno). Katedra jest pomnikiem historii od 2017 roku i jednym z najcenniejszych zabytkow Dolnego Slaska.
Ciekawostki
- Neogotyckie helmy wiez odbudowano dopiero w 1991 roku - 46 lat po zniszczeniu w 1945.
- Na Ostrowie Tumskim co wieczor latarnik zapala recznie 103 gazowe latarnie - jedyna taka tradycja w Polsce.
- Pod prezbiterium zachowaly sie fragmenty romanskiej katedry z XI wieku.
- Dzwon Maria z 1386 roku (4.2 tony) przetrwal obie wojny światowe i dzwoni do dzis.
- Platforma widokowa na wiezy jest dostepna po pokonaniu 302 schodow.
- Wroclaw ma ponad 100 wysp i mostow - Ostrow Tumski to duchowe serce tego "polskiej Wenecji".
- W krypcie spoczywaja biskupi wroclawscy z ponad 700 lat historii diecezji.
Komentarze