Minecraft od kilkunastu lat służy nie tylko do budowania zamków i farm automatycznych, ale też do realnych konsultacji urbanistycznych. Fundacja Block by Block, założona przez Microsoft po przejęciu Mojangu w 2014 roku, wraz z agendą ONZ ds. osiedli ludzkich UN-Habitat, od 2012 roku pozwoliła ponad 30 tysiącom mieszkańców w 55 krajach zaprojektować w grze przestrzenie publiczne, z których ponad 150 faktycznie powstało w realnym świecie. Sprawę opisał reportaż New York Timesa, przedrukowany między innymi przez GV Wire.
Jak to działa
Metoda jest prosta: mieszkańcy dzielnicy, często dzieci i nastolatki, dostają w Minecrafcie odwzorowanie realnego, zaniedbanego miejsca - opuszczonego nabrzeża, ciemnej alejki, wysypiska śmieci - i wspólnie z urbanistami projektują, co mogłoby tam powstać. UN-Habitat finansuje poszczególne projekty kwotami od 10 do 200 tysięcy dolarów, zapewnia wsparcie techniczne i wybiera lokalizacje do przebudowy.
James Delaney, który kieruje inicjatywą od 2020 roku, zwraca uwagę na coś, co w typowych konsultacjach społecznych się nie zdarza: to dorośli urbaniści uczą się gry od dzieci, a nie odwrotnie. „Dynamika władzy między nimi się odwraca, bo to młodsza osoba od razu zna Minecrafta i potrafi się w nim sprawnie poruszać” - mówi Delaney. Dzieci, które w realnym świecie rzadko są pytane o zdanie w sprawach planowania przestrzennego, w grze stają się ekspertami tłumaczącymi dorosłym swoje pomysły.
Bejrut: schody, które wróciły do życia
Najbardziej wymowny przykład pochodzi z Bejrutu. Po katastrofalnej eksplozji w porcie w 2020 roku, która zniszczyła znaczną część miasta, 46 dzieci wzięło udział w warsztatach projektowania trzech uszkodzonych schodów - przy ulicach Vendome i St. Nicolas. W Minecrafcie zaprojektowały zjeżdżalnię, poręcze działające jak tuby akustyczne oraz zacienione miejsca do siedzenia, a całość utrzymali w kolorowej stylistyce.
Budowa trwała 14 miesięcy. Dziś liczące 125 stopni schody St. Nicolas są chętnie odwiedzane przez mieszkańców, a w ich sąsiedztwie otworzyły się nowe restauracje i bary. Georges Zahar, który brał udział w warsztatach jako czternastolatek, dziś ma 18 lat i wspomina: „Schody stały się bardziej kolorowe, było więcej życia, coraz więcej ludzi zaczęło z nich korzystać”.
Solo w Indonezji: dostępność dla wszystkich
Podobny projekt zrealizowano w 2021 roku w indonezyjskim mieście Solo, przy nabrzeżu rzeki w pobliżu osiedla socjalnego Rusunawa Mangkubumen, gdzie mieszka 80 rodzin. Teren był zaśmiecony, pozbawiony cienia i miejsc do zabawy, a dla części z 320 mieszkańców poruszających się na wózkach - praktycznie niedostępny. W efekcie konsultacji w Minecrafcie powstała kolorowa przestrzeń z miejscami do siedzenia, siatką do badmintona, boiskiem do koszykówki oraz rampami, poręczami i płytkami prowadzącymi dla osób niewidomych.
Dlaczego to ważne, mimo że fundacja już nie istnieje
Block by Block Foundation straciła podstawowe finansowanie w 2025 roku i formalnie zakończyła działalność, ale jej dorobek jest kontynuowany przez UN-Habitat w ramach nowej inicjatywy „Games for Urban Futures”. To istotne, bo pokazuje, że model wypracowany przez fundację przetrwał zmianę organizacyjną i nadal jest traktowany przez ONZ jako realne narzędzie planowania przestrzennego, a nie jednorazowy eksperymentalny gadżet PR-owy Microsoftu.
Jose Cheng, koordynator po stronie UN-Habitat, zwraca uwagę na coś, co dotyczy młodych ludzi na całym świecie, także w Polsce, gdzie temat udziału młodzieży w konsultacjach społecznych (np. budżetach obywatelskich) też bywa gorący: „Mam wrażenie, że młodzi ludzie są już nieco zmęczeni tym, że pyta się ich o zdanie, skoro i tak nic z tego nie wynika”. Block by Block pokazuje, że przy odpowiednim finansowaniu i narzędziu, które młodzi already znają, te konsultacje mogą kończyć się realną budową, a nie tylko raportem w szufladzie.
Dla polskich graczy to również przypomnienie, że Minecraft - poza serwerami, moddingiem i aktualizacjami - od lat funkcjonuje jako poważne narzędzie edukacyjne i planistyczne używane przez samorządy i organizacje międzynarodowe, podobnie jak lokalne inicjatywy w rodzaju wspominanego wcześniej ukraińskiego serwera edukacyjnego Cyber Smart City.

Komentarze
Komentarze działają w zewnętrznym serwisie Disqus, który zapisuje pliki cookie (polityka prywatności Disqusa). Wczytamy komentarze po kliknięciu przycisku poniżej.
Nie udało się wczytać Disqusa. Jeśli masz adblocka lub inną blokadę, wyłącz blokowanie na minecraft.pl i spróbuj ponownie.